Honeywell Aerospace oraz Wojskowe Zakłady Lotnicze Nr 1 S.A., należące do Polskiej Grupy Zbrojeniowej, podpisały umowę dotyczącą utworzenia w Dęblinie Autoryzowanego Centrum Serwisowego silników AGT1500. To właśnie te jednostki napędowe stanowią serce czołgów M1 Abrams, które w ostatnich latach stały się jednym z najważniejszych elementów modernizacji polskich wojsk pancernych.

Znaczenie projektu wykracza jednak daleko poza samą obsługę techniczną. Polska zamówiła łącznie 366 czołgów Abrams w różnych wersjach, co oznacza konieczność stworzenia wieloletniego i wydajnego systemu utrzymania eksploatacji tej floty. W realiach współczesnych konfliktów szybkość przywracania sprzętu do gotowości bojowej ma ogromne znaczenie operacyjne. Utworzenie centrum serwisowego na miejscu pozwoli ograniczyć czas oraz koszty związane z koniecznością transportu silników poza granice kraju. Skróci to czas, w jakim pojazdy mogą wracać do służby po przeglądzie lub naprawie.

Planowane centrum ma rozpocząć działalność w 2028 roku. Honeywell – producent silników AGT1500 – ma zapewnić wsparcie technologiczne, know-how oraz szkolenia dla specjalistów WZL-1. W praktyce oznacza to transfer kompetencji technicznych do polskiego przemysłu obronnego i stopniowe budowanie lokalnych zdolności serwisowych dla jednego z najbardziej zaawansowanych czołgów podstawowych świata.

Porozumienie pomiędzy Honeywell i WZL Nr 1 dotyczące budowy Autoryzowanego Centrum Serwisowego silników AGT1500. fot. PGZ

– Naszą rolą jest wspieranie klientów w przekształcaniu zaawansowanej technologii w rzeczywistą zdolność operacyjną – powiedział Dave Marinick, president & CEO, Engines & Power Systems, Honeywell Aerospace. – Rozwój zaplecza serwisowego dla silników AGT1500 w Polsce wzmocni lokalne kompetencje, zaplecze serwisowe oraz krajowy ekosystem obronny – dodał.

Rozwój krajowych zdolności utrzymaniowych jest obecnie jednym z kluczowych elementów bezpieczeństwa dostaw i odporności systemów obronnych. Wojna w Ukrainie pokazała, jak istotne staje się utrzymywanie serwisu, napraw i logistyki możliwie blisko jednostek operacyjnych. Dotyczy to zwłaszcza ciężkiego sprzętu pancernego, którego eksploatacja wymaga rozbudowanego zaplecza technicznego.

AGT1500 – turbina gazowa napędzająca Abramsy

Silnik Honeywell AGT1500 należy do najbardziej charakterystycznych elementów konstrukcji czołgu M1 Abrams. W przeciwieństwie do wielu innych czołgów podstawowych wykorzystujących klasyczne jednostki wysokoprężne, Abrams wyposażony jest w turbinę gazową o mocy 1500 koni mechanicznych. Rozwiązanie to zapewnia bardzo dobre przyspieszenie, wysoką dynamikę jazdy oraz możliwość szybkiej reakcji ciężkiego pojazdu w trudnym terenie.

Turbina AGT1500 była od początku jednym z wyróżników amerykańskiego czołgu. Jednostka napędowa została zaprojektowana z myślą o zapewnieniu wysokiej mobilności i dużej elastyczności działania. Jednocześnie jej obsługa oraz utrzymanie wymagają wyspecjalizowanego zaplecza technicznego i odpowiednio przygotowanego personelu. Dlatego utworzenie autoryzowanego centrum serwisowego w Polsce ma istotne znaczenie zarówno dla wojsk operacyjnych, jak i dla całego systemu logistycznego Sił Zbrojnych RP.

Turbina gazowa AGT1500 – serce czołgu Abrams. fot. PGZ

W środowisku wojskowym podkreśla się również, że rozwój zdolności serwisowych dla Abramsów może mieć charakter regionalny. Polska staje się bowiem jednym z największych użytkowników tych czołgów w Europie, a obecność wojsk amerykańskich na wschodniej flance NATO dodatkowo zwiększa potencjalne zapotrzebowanie na obsługę silników AGT1500.

– Zapewnienie właściwej eksploatacji sprzętu znajdującego się na wyposażeniu Sił Zbrojnych RP nie tylko przyczynia się do rozwoju potencjału przemysłowego całej Polskiej Grupy Zbrojeniowej, ale także odgrywa kluczową rolę w budowaniu bezpieczeństwa państwa – zaznaczył dr inż. Jacek Goszczyński, prezes Wojskowych Zakładów Lotniczych Nr 1.

– Konsekwentnie inwestujemy w technologiczny, kompetencyjny i biznesowy rozwój spółek Polskiej Grupy Zbrojeniowej. Umowa WZL1 i Honeywell będzie z jednej strony odpowiedzią na potrzeby Sił Zbrojnych RP jako największego w regionie użytkownika czołgów Abrams. Z drugiej strony zbudowanie jedynego w Europie autoryzowanego centrum serwisowego silników AGT1500 kreuje szansę na obsługi tych silników także dla kolejnych europejskich użytkowników Abramsów, ale również czołgów U.S. Army stacjonujących w bazach na naszym kontynencie, w tym na terenie Polski – podkreślił Adam Leszkiewicz, prezes Polskiej Grupy Zbrojeniowej.

WZL-1 – doświadczenie budowane od dekad

Wojskowe Zakłady Lotnicze Nr 1 od wielu lat należą do najważniejszych podmiotów polskiego przemysłu obronnego odpowiedzialnych za utrzymanie sprzętu lotniczego. Spółka posiada kompetencje w zakresie napraw głównych, modernizacji i obsługi śmigłowców, silników lotniczych oraz samolotów wojskowych i cywilnych. Zakłady realizują również produkcję struktur kompozytowych oraz specjalistyczne usługi techniczne, takie jak obróbka mechaniczna, galwanizacja czy lakiernictwo przemysłowe.

Honeywell – wieloletnie doświadczenie w technologiach lotniczych i obronnych

Honeywell to amerykański koncern technologiczno-przemysłowy działający w sektorach lotniczym, obronnym, energetycznym, automatyki przemysłowej i nowoczesnych technologii. W obszarze Aerospace Technologies firma dostarcza m.in. silniki lotnicze, systemy napędowe, elektronikę pokładową, rozwiązania łączności, systemy zasilania oraz technologie dla lotnictwa wojskowego, cywilnego i sektora kosmicznego. Produkty Honeywell wykorzystywane są zarówno w samolotach pasażerskich i wojskowych, jak i w systemach naziemnych związanych z bezpieczeństwem i zarządzaniem ruchem lotniczym. Firma rozwija także rozwiązania związane z automatyzacją, transformacją energetyczną oraz technologiami IoT i cyfrowego zarządzania infrastrukturą.

Rozwój kompetencji w Polsce – długofalowa strategia narodowa?

Rozszerzenie działalności WZL-1 o kompetencje związane z obsługą silników czołgowych wpisuje się w szerszy proces dywersyfikacji zdolności przemysłowych polskiej zbrojeniówki. W ostatnich latach Polska intensywnie inwestuje w rozwój potencjału obsługowego dla nowo pozyskiwanego uzbrojenia pochodzącego ze Stanów Zjednoczonych, Korei Południowej i innych państw sojuszniczych.

– Zależy nam na budowaniu zdolności obsługowych tam, gdzie są najbardziej potrzebne – blisko floty maszyn i jej użytkowników – podkreślił Piotr Marczuk, Defense & Space leader na region Europy Środkowo-Wschodniej, Honeywell Aerospace. – Wspierając WZL-1 w rozwoju kompetencji w zakresie obsługi, diagnostyki i napraw silników AGT1500, pomagamy wzmacniać gotowość polskiej floty Abramsów. Jednocześnie tworzymy zaplecze serwisowe, które w przyszłości może służyć użytkownikom tych maszyn w całej Europie.

Partnerzy nie wykluczają dalszego rozszerzania współpracy. Analizowana ma być możliwość uruchomienia w Polsce również produkcji wybranych części zamiennych oraz realizacji przeglądów generalnych komponentów silnika AGT1500. Tego typu rozwiązania mogłyby zwiększyć odporność europejskiego łańcucha dostaw i ograniczyć zależność od transportu komponentów zza oceanu.

W wymiarze strategicznym projekt wpisuje się także w rozwijanie współpracy transatlantyckiej pomiędzy polskim i amerykańskim przemysłem obronnym. Wzmacnia też sojusz i współpracę pomiędzy obydwoma krajami.

Rosnąca obecność sprzętu produkcji amerykańskiej w Siłach Zbrojnych RP sprawia, że budowa lokalnych kompetencji serwisowych i remontowych staje się jednym z kluczowych elementów długofalowego bezpieczeństwa eksploatacji.